9

2025-yil 28-noyabr kuni “Ijtimoiy fikr” respublika jamoatchlik fikrini oʻrganish Markazida “Oʻzbekistonda jamoatchilik fikrini oʻrganish va shakllantirishning dolzarb muammolari: usullar, nazariya va amaliyot” doimiy ilmiy-amaliy seminari doirasida akademik Raʼno Ubaydullayeva nomidagi anʼanaviy sotsiologik oʻqishlarning navbatdagi toʻrtinchi xalqaro tadbiri boʻlib oʻtdi. Bu yilgi tadbir “Globallashuv va keng koʻlamli islohotlar sharoitida Oʻzbekistonda ijtimoiy jarayonlar dinamikasi va transformatsiyasi” mavzusiga bagʻishlandi.

XXI asr boshida globallashuv, raqamli texnologiyalar va xalqaro mobillikning shiddat bilan oʻsishi jamiyat hayotida butunlay yangi voqelikni vujudga keltirdi. Ijtimoiy tuzilmalardagi yangilanishlar, qadriyatlar tizimining transformatsiyasi, iqtisodiy va madaniy jarayonlar tezlashmoqda. Bu oʻzgarishlar har bir jamiyat oldiga yangi vazifalarni qoʻymoqda.

Oʻzbekiston ham mazkur jarayonlarning faol ishtirokchisi sifatida demokratik institutlarni mustahkamlash, davlat boshqaruvini modernizatsiya qilish va inson kapitaliga qaratilgan keng koʻlamli islohotlarni amalga oshirishni davom ettirmoqda. “Oʻzbekiston – 2030” strategiyasining ustuvor yoʻnalishlari — barqaror rivojlanish, “yashil” iqtisodiyot, raqamli xizmatlar va ijtimoiy sohani takomillashtirish bugungi kunning muhim vazifalaridan hisoblanadi.

Tadbirda davlat idoralari, jamoat tashkilotlari, NNT, ommaviy axborot vositalari, mahalliy va xorijiy olimlar, sotsiologlar, doktorantlar va talabalar ishtirok etdi. Majlis offlayn va onlayn formatda, ZOOM platformasi orqali hamda “Ijtimoiy fikr” respublika jamoatchilik fikrini oʻrganish Markazi majlislar zalida tashkil etildi.

Seminar ishini taniqli olimlar va yirik ilmiy muassasa rahbarlari ochib berdi. Xususan, G.V.Plexanov nomidagi RIU Toshkent filiali direktori, akademik Abdurahmonov Qalandar Xodjayevich soʻzga chiqib, jamiyatdagi ijtimoiy oʻzgarishlarning tezkor dinamikasi va ularni ilmiy asosda tahlil qilish zarurligini taʼkidladi.

Rossiya Federatsiyasidan “Sotsiologicheskiye issledovaniya” jurnali tahrir kengashi raisi, Rossiya Gumanitar universiteti sotsiologiya kafedrasi mudiri, RFA muxbir-aʼzosi, f.f.d., professor Toshenko Jan Terentyevich zamonaviy sotsiologiyaning dolzarb yoʻnalishlari va ahamiyati haqida fikr bildirib, seminar ishiga rivoj tiladi.

Shuningdek, tadbir davomida  Qozog‘iston sotsiologlar assotsiatsiyasi ilmiy rahbari, QRda xizmat ko‘rsatgan arbob, QR MFA akademigi, s.f.d., professor Shaukenova Zarema Kaukenovna tabrik soʻzlari bilan ishtirok etib sotsiologik tadqiqotlar va ijtimoiy transformatsiya oʻrtasidagi oʻzaro bogʻliqlik haqidagi fikri bilan oʻrtoqlashdi.

Seminarda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Stratetik va mintaqalararo tadqiqotlar instituti direktori oʻrinbosari, f.f.n. Nurullayeva Shafoat Fayzullayevna soʻz olib, sotsiologik tadqiqotlarning dolzarbligi faqatgina analitik tahlil qilish bilan emas, balki aholi kayfiyatini, ijtimoiy jarayonlarning oʻsish nuqtasini aniqlash, oʻzgarish sababini bilish bilan mazkur vaziyatda samarali yechim taklif qilish muhimligini taʼkidladi.

ButunRossiya jamoatchilik fikrini oʻrganish markazi (VSIOM) Tahlil markazining Ilmiy kengashi raisi, s.f.n. Lvov Stepan Vasilyevich Markaz bilan koʻp yillik hamkorlik rivojini alohida qayd etib, kelgusida hamkorlik aloqalarini yanada kuchaytirish zarurligini taʼkidladi.

Seminarda “Ijtimoiy fikr” respublika jamoatchilik fikrini oʻrganish Markazi ekspertlari qator dolzarb mavzularda maʼruzalar taqdim etdi. Jumladan, markaz direktorining ilmiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari, sotsiologiya fanlari boʻyicha falsafa doktori (PhD) Seitov Mansur Sherikbayevich “Oʻzbekiston jamiyatida jamoatchilik kayfiyatining oʻzgarish dinamikasi: 2025-yil ijtimoiy tadqiqotlar tahlili” mavzusida maʼruza qildi.

Markazning  ilmiy-tahliliy boʻlimi mudiri Tadjibayev Azizbek Bahodir oʻgʻli  “Globallashuv va keng koʻlamli islohotlar sharoitida Oʻzbekistonda ijtimoiy jarayonlar dinamikasi va transformatsiyasi” mavzusidagi ilmiy toʻplam taqdimotini qildi.

Seminar doirasida tayyorlangan ilmiy toʻplam mamlakatda kechayotgan ijtimoiy jarayonlarni har tomonlama tadqiq etishga bagʻishlangan boʻlib, unda institutsional oʻzgarishlar tahlili, ijtimoiy qadriyatlar evolyutsiyasi, iqtisodiy modernizatsiyaning ijtimoiy taʼsiri, raqamli transformatsiya jarayonlari, jamoatchilik fikridagi tendensiyalar boʻyicha ilmiy hamda amaliy xulosalar bayon etilgan. Toʻplamda mahalliy va xorijiy tadqiqotchilar, doktorantlar, olimlarning ilmiy ishlari joy olgani fanlar oʻrtasidagi muloqot va hamkorlik kuchayib borayotganidan dalolat beradi.

Jahon iqtisodiyoti va diplomatiyasi universiteti professori, sotsiologiya fanlari doktori Seitov Azamat Poʻlatovich "Ijtimoiy fikr" Markazi tomonidan oʻtkazilayotgan tadqiqotlarning muhimligi va ilmiyligini, bunday seminarlar Oʻzbekiston sotsiologlarini birlashtirishini taʼkidlab, kelgusida Oʻzbekistonda Sotsiologiya institutini ochish taklifini kiritdi.

Tadbir yakunida qatnashchilar tomonidan jamiyatda kechayotgan oʻzgarishlarni ilmiy asosda oʻrganish, global va mahalliy tendensiyalar uygʻunligini tahlil qilish va jamoatchilik fikrini yorqin amaliy qarorlar qabul qilishda faol qoʻllash boʻyicha takliflar ilgari surildi.